Yıldız, parlak ve sıcak gazlardan oluşmuş büyük bir toptur. Birçoğumuz akşam vakti gökyüzü baktığında parlayan birçok yıldız görmüştür. Peki hiç merak ettiniz mi? acaba Yıldızlar nasıl oluşur? Yıldızların oluşumunu, günümüzdeki haliyle ele almak bu yüzden daha basittir. Hatta yıldızların sadece nasıl oluştuğunu değil, yapılarına göre zamanla nasıl evrimleşeceklerini de bilebiliyoruz. Çünkü yıldızlar hala oluşup yok olmaktadır ve bu durum trilyonlarca yıl daha böyle devam edecektir. Yıldızlar asıl enerji kaynaklarını oluşturan yüksek miktarda hidrojenden meydana gelmişlerdir. Ayrıca helyum, nitrojen, oksijen, demir, nikel ve cıva gibi çeşitli kimyasal maddeler de vardır.

Yıldızların ‘ham’ maddesi yıldızlararası gaz ve tozdur. Samanyolu’nun, genel olarak herhangi bir gökadanın sarmal kollarında, binlerce hatta yüz binlerce güneş kütlesine denk kütle içeren soğuk molekül bulutları vardır. Büyük miktarda gaz partikülü böyle bir bulutla bir araya geldiğinde oluşmaya başlarlar. Bu partiküller başka partikülleri çeker ve bu grup giderek büyümeye başlar, çekim kuvveti artar ve gaz topu hâline gelirler. Top büyüdükçe içerdeki partiküller topun altındakilere baskı uygular.

Devasa bir gaz ve toz bulutu aldığımızı düşünelim. Eğer bu gaz ve toz bulutu yıldız oluşturabilecek koşullara sahipse, yıldız oluşum bölgesi olarak adlandırılır ve kapak fotoğrafındaki gibi görünürler. Bu gaz ve toz bulutu (çoğunlukla hidrojenden oluşur) kendi çekimi altında çökerek, giderek küresel olmaya başlayan bir yapı oluşturuyor. Fakat gaz, giderek daha küçük bir hacme sıkışmaya başladığından sahip olduğu basınç ve sıcaklık giderek artıyor.

Daha da çöktükçe, basınç kuvveti, artık çekim üzerinde kayda değer bir etki bırakmaya başlıyor, çekime karşı koyuyor. Gazın sıcaklığının artması, aynı zamanda bir ışıma da yapması demektir. Bu yüzden bir çekime karşı bir ışıma basıncı da uyguluyor. Yıldız çöktükçe, bir noktada çekim ile basınç kuvveti arasında bir denge yakalanıyor ve cisim ne çökmesine devam edebiliyor ne de dağılıyor. Bu duruma hidrostatik denge diyoruz.

Sonuç olarak basınç, gazların ısısını artıracak kadar yükselir ve yanmaya başlar. Topun içindeki basınç ve sıcaklık çok yükselir, nükleer reaksiyon başlar ve gaz yıldızına dönüşürler. Bu süreç birkaç milyon yıl alır. Güneş aslında bir yıldızdır ve Dün-ya’nın çapının yaklaşık 109 katıdır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here