Mahfuz Nedir

Mahfuz : Sözlükte hıfzedilen anlamına ismi mef’ul olan mahfuz, hadis usulünde Şazın karşılığına denir. Şâz maddesinde daha geniş şekilde açıklama yapılacağı gibi, kısaca, sika ravinin zabt ve rivayet çokluğu yönünden kendisinden daha üstün ravilerin rivayetine aykın olarak rivayet ettiği hadise şâz denir.

Daha üstün ravinin rivayetine ise mahfuz adı verilir. Misal olarak şu hadis üzerinde durulabilir: “Sufyân b. Uyeyne-Amr b. Dinar, Avsece, İbn Abbas isnadiyle rivayet edildiğine göre, “Hz. Peygamber (s.a.s) zamanında bir adam vefat etti. Arkasında azad etmiş olduğu bir köleden başka mirasçı bırakmadı. Allah Resulü (s.a.s) adamın mirasını kölesine verdi.”615 Bu hadisi, Amr b. Dinar’dan Sufyân b. ve Hammad b. Zeyd olmak üzere iki ravi rivayet etmiştir. Sufyân’ın rivayeti gösterilen isnadladır.

Oysa Hammad b. Zeyd’in rivayeti Amr b. Dinar, Avsece isnadıyledir ve mürseldir. Bir başka deyişle Hammad b. Zeyd Sufyân’ın mevsul olarak rivayet ettiği bu hadisi İbn Abbas’ın ismini zikretmeksizin mürsel olarak rivayet ederek sika bir ravi olan Sufyan’a muhalefet etmiştir. Böylece Hammad’ın rivayeti şâz olmuştur. Aynı hadisin Sufyân tankından gelen mevsul şekli ise mahfuzdur. Mahfuz hadis şaz olana nisbetle üstün ve tercihe layık kabul edilmiştir.

Önceki İçerikMa Akrabe Hadisehu Ne Demektir
Sonraki İçerikPeygamberimizin Fitne İle ilgili Hadisi ve Anlamı

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here